Na Pomorzu. Zanim zapomni o nas wiatr

Są historie, które kończą się wraz z ostatnią stroną. Są też takie, które zostają z nami na długo, bo przypominają jak wiele ludzkich losów potrafi pomieścić historia jednego miejsca. Zapraszam na dzisiejszą recenzję pt. ❤️ „Zanim zapomni o nas wiatr” autorstwa Marleny Witt stock to trzeci, finałowy tom cyklu „Na Pomorzu”. I wiecie co? Nawet nie wiecie, jak bardzo lubię takie literackie podróże, w których z każdą kolejną częścią coraz mocniej wchodzimy w świat bohaterów, poznajemy ich wybory, rodzinne historie, sekrety i wszystko to, co sprawia, że nie są już dla nas tylko postaciami na papierze. Czytając tę część, miałam wrażenie, że w poprzednich dwóch tomach byłam, tak jakby w dwóch małych pokojach, poznając bohaterów i ich losy, a tutaj wyszłam na wielką scenę, która pokazała mi szerszy obraz tego wszystkiego. To nie jest minus, wręcz przeciwnie to takie „Wow. Już rozumiem…”.
Pierwszy tom, „Zanim wróci echo win”, wprowadził nas w świat rodzinnych tajemnic, tragedii, miłości i kobiet próbujących odnaleźć swoje miejsce w rzeczywistości, która niekoniecznie dawała im prawo do samodzielnego decydowania o sobie. Drugi, „Zanim ucichnie rzeki śpiew”, przyniósł historię Emilii i Leona, uczucia wystawionego na próbę społecznych podziałów, konwenansów i nadciągającej wojny. Było w nim dużo kaszubskiego kolorytu, tradycji i pięknego pokazania, że serce nie zawsze słucha tego, co wypada, a teraz dostajemy trzecią odsłonę tej pomorskiej opowieści. Tym razem autorka zabiera nas w czasy I wojny światowej i pierwszych lat odrodzonej Polski. Poznajemy Alicję Dobrowolską, która opuszcza rodzinny dwór w Dobrowicach, by rozpocząć wspólne życie z Juliuszem Bogusławskim. Młody inżynier, zaangażowany w działalność niepodległościową i zakochana kobieta mają swoje plany, nadzieje i marzenia. Tyle że życie jak to życie, nie zamierza specjalnie przejmować się ich planami. Nadciągająca wojna wystawi ich uczucie na próbę, której nie sposób przewidzieć. Jest też moja bohaterka Joanna Lewicka i przyznam, że jej historia szczególnie zwróciła moją uwagę i wam też mocno wbije się w głowę. Przed wami kobieta walcząca o miejsce w świecie medycyny, w którym chirurgia pozostaje domeną mężczyzn. Ambicja, determinacja i potrzeba udowodnienia, że płeć nie powinna wyznaczać granic możliwości. To kolejny piękny przykład kobiecej siły, ale bez robienia z bohaterek niezniszczalnych superbohaterek. Przecież odwaga nie oznacza, że człowiek się nie boi. Oznacza, że mimo strachu próbuje iść dalej.
Co wyróżnia ten tom na tle poprzednich? W pierwszym tomie mocno wybrzmiewają tajemnice i rodzinne dramaty, w drugim miłość, społeczne ograniczenia i kaszubska tradycja, natomiast w trzecim na pierwszy plan wysuwają się konsekwencje wcześniejszych wydarzeń, wojenne doświadczenia i próba odnalezienia siebie w świecie, który zmienił się nie do poznania. To również powrót do znanych postaci i możliwość zobaczenia, dokąd zaprowadziły je wcześniejsze decyzje, i właśnie to jest dla mnie największa wartość takich wielotomowych historii. Możemy obserwować, jak bohaterowie dojrzewają, jak zmieniają się ich priorytety, jak jedne marzenia trzeba porzucić, a o inne walczyć do samego końca. Nie wszystko da się naprawić, nie każdą stratę można przeboleć, ale życie mimo wszystko domaga się od nas kolejnego kroku.
Bardzo lubię również to, że Pomorze nie jest tutaj wyłącznie dekoracją. Radunia, Gdańsk, rodzinne dwory, kaszubskie tradycje i zmieniająca się rzeczywistość regionu nadają tej opowieści wyjątkowy charakter. Historia wielka, podręcznikowa, spotyka się z tą małą, prywatną rozgrywającą się w domach, rodzinach i ludzkich sercach. Mega lubię, kiedy z każdej historii możemy wziąć coś dla siebie, a w tym przypadku to przypomnienie, że nie mamy wpływu na wszystko, co przynosi nam los, że naprawdę warto walczyć o własne marzenia i nie pozwalać innym decydować za nas i nie traktować nowego początku jak porażki. Czasami właśnie odwaga, by zacząć od nowa, jest największym zwycięstwem. Nie bez znaczenia jest też sam tytuł. „Zanim zapomni o nas wiatr”. Ileż w nim symboliki! Większość z nas chce pozostawić po sobie coś więcej niż tylko ślady na piasku. Chcemy być pamiętani, chcemy, by nasze historie miały znaczenie, by miłość, którą daliśmy i dobro, które pozostawiliśmy, nie zniknęły wraz z upływem czasu, dlatego niektóre historie warto poznać do końca. Nie tylko po to, by dowiedzieć się, co wydarzyło się z bohaterami, ale również po to, by zrozumieć, jak wiele przeszłość potrafi nam powiedzieć o nas samych. Pani Marleno, dziękuję za tę pomorską podróż! A Wydawnictwu Szara Godzina za kolejną historię, która przypomina, że za wielkimi wydarzeniami zawsze stoją prawdziwe ludzkie emocje. ❤️ Dziękuję również za możliwość współpracy z tą serią.